Wizyta Papieża Jana Pawła II w Polsce odbyła się między 8 a 14 czerwca 1987 roku. W Lublinie Papież przebywał 9 czerwca. Papież modlił się w Katedrze przed obrazem Matki Boskiej. Następnie spotkał się z profesorami i studentami KUL w gmachu uczelni. Potem odprawił mszę w nowej dzielnicy Lublina - Czuby, a przed samym odlotem był także w dawnym hitlerowskim obozie koncentracyjnym na Majdanku.

Droga do kapłaństwa
Karol Józef Wojtyła urodził się 18 maja 1920 roku w Wadowicach. Po zdaniu matury w 1938 roku rozpoczął studia polonistyczne na Uniwersytecie Jagiellońskim, które niespodziewanie przerwał wybuch II wojny światowej. Okres okupacji to czas decydujących o dalszym życiu młodego Wojtyły wydarzeń. W 1942 roku rozpoczyna studia filozoficzno-teologiczne w tajnym Metropolitarnym Seminarium Duchownym w Krakowie, które zostały uwieńczone przyjęciem w 1946 roku święceń kapłańskich. Arcybiskup Adam Stefan Sapieha, dostrzegając w młodym księdzu nieprzeciętne zdolności, wysłał go na dalsze studia do rzymskiego Angelicum, gdzie Wojtyła przygotowywał doktorat, a w przerwach międzysemestralnych zainaugurował wśród emigracji polonijnej we Francji i Belgii swoją działalność duszpasterską. Stopień doktora uzyskał w 1948 roku. W 1953 przyjęta została jednogłośnie przez Radę Wydziału Teologicznego UJ jego habilitacja. Podczas swojej działalności naukowo-dydaktycznej w Krakowie Wojtyła nawiązał bliskie kontakty z profesorem KUL-u Stefanem Swieżawskim (recenzentem jego rozprawy habilitacyjnej), który zabiegał o to, by Karol Wojtyła zechciał poświęcić swój zapał poszukiwania prawdy Katolickiemu Uniwersytetowi Lubelskiemu. Na podjęcie ostatecznej decyzji przez młodego uczonego wpłynęło zamknięcie przez władze państwowe Wydziału Teologicznego w Krakowie.

Karol Wojtyła na KUL-u
9 X 1954 roku, dziekan Wydziału Filozoficznego KUL, prof. J. Kalinowski przedstawił na posiedzeniu Senatu Akademickiego wniosek o powierzenie zajęć zleconych w zakresie etyki ks. dr. hab. Karolowi Wojtyle. Zakres tych zajęć sukcesywnie był poszerzany aż do roku 1956, kiedy to młody uczony został mianowany kierownikiem Zakładu i Katedry Etyki. Przekazano mu wówczas prowadzenie wszelkich możliwych zajęć: od wykładów kursorycznych i monograficznych, po ćwiczenia, proseminaria i seminaria. Ksiądz prof. Karol Wojtyła nie mieszkał w Lublinie na stałe, więc przez prawie cały okres pracy naukowej i dydaktycznej dojeżdżał z Krakowa. Z czasem seminaria „przenosiły się” do Krakowa, do mieszkania Księdza Biskupa na ulicę Franciszkańską, czy też do jego gabinetu na ulicę Kanoniczną, a związki z KUL-em stawały się coraz luźniejsze. Związane to było z Jego rozlicznymi obowiązkami, najpierw jako biskupa i arcybiskupa, a od 1967 roku jako członka Kolegium Kardynalskiego. Nie zerwał on jednak kontaktu z tą uczelnią. Do Lublina przyjeżdżał, by wygłosić m.in. referaty na konferencjach, przemówienia podczas wręczania nagród naukowych, homilie i kazania z okazji inauguracji roku akademickiego. Te coraz rzadsze wizyty Kardynała Karola Wojtyły w Lublinie przerwało powołanie Jego na Stolicę Piotrową 16 X 1978 roku.

Papież Jan Paweł II w Lublinie
Ostatnią wizytę złożył w Lublinie 9 czerwca 1987 roku, ale już jako Papież Jan Paweł II, w ramach Trzeciej Pielgrzymki do Ojczyzny. Plan pobytu Ojca Świętego obejmował przylot na Majdanek, gdzie oddał „cześć pamięci tych wszystkich, którzy tu zginęli, również tych wszystkich, którzy przeżyli, którzy są świadkami tamtych”. Modląc się przy Mauzoleum, apelował o to, by dbać o pamięć tego miejsca, by nie przestawać „być świadkami (...) braci i sióstr, którzy tutaj zostawili swoje szczątki doczesne”. Miejsce to jest naznaczone „stygmatem straszliwego doświadczenia ludów, nie tylko naszego narodu”, dlatego też powinno stać się ono przestrogą dla pokoleń, które po nas przyjdą.

Po wizycie na Majdanku udał się do lubelskiej Katedry, z którą łączyło go wiele wspomnień, chociażby uroczysta Msza święta odprawiona przed Katedrą z okazji Millenium czy częste modlitwy przed obrazem Matki Bożej.

Kolejnym punktem pielgrzymki była wizyta na KUL-u, uczelni, której poświecił prawie 25 lat pracy naukowej i duszpasterskiej. W auli uczelni spotkał się z naukowcami z całego świata, a na dziedzińcu ze studentami. W przemówieniu do społeczności akademickiej Ojciec Święty podkreślał rolę i zadania, jakie ma do spełnienia uniwersytet i ludzie nauki we współczesnym świecie. Zdaniem papieża „Uniwersytet z natury swej służy przyszłości człowieka i Narodu. Jego zadaniem jest stale wywoływać sprawę tej przyszłości w świadomości społecznej. Wywoływać w sposób niestrudzony, nieustępliwy”. Na ludziach nauki spoczywa obowiązek odpowiedzialności „za ostateczny wynik tego dziejowego procesu w tym miejscu Europy! I świata! (...) w miejscu trudnego wyzwania”.

Ostatnim punktem wizyty była Eucharystia na Czubach, na placu przy kościele pod wezwaniem św. Rodziny. Podczas uroczystej celebry Ojciec Święty dokonał święceń kapłańskich, a na zakończenie skierował kilka słów podziękowania za gościnę, adresowanych do biskupa lubelskiego, władz miasta, duchowieństwa i zgromadzonych na placu wiernych. Powiedział wówczas: „Raduję się, że znowu mogę być w tym mieście, z którym pozostawałem związany przez szereg lat pracy na Katolickim Uniwersytecie. (...) Ileż to wspomnień historycznych przychodzi na myśl, gdy jestem w mieście, w którym chrześcijaństwo ma tysiąc lat tradycji, w mieście, które było miejscem Unii Polski z Litwą w roku 1569, w mieście, które przeżyło tyle wojen, najazdów i zniszczeń. Ich symbolem jest Majdanek, gdzie miałem okazję zatrzymać się dziś rano z głębokim przejęciem. Wyrażam radość, że Lublin żyje, że rozwija się; powstają w nim nowe dzielnice i nowe kościoły. Wyrażam radość, że jest miastem pięciu wyższych uczelni: Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Akademii Medycznej, Akademii Rolniczej i Politechniki”.

Przed wizytą Papieża w Lublinie, zostało aresztowanych 11 osób zaangażowanych w działalność opozycyjną, którym postawiono zarzuty przygotowywania ataku terrorystycznego. Ponadto milicja i służby bezpieczeństwa sprawdzały dokumenty pielgrzymom, nie pozwalały zbliżać się do trasy przejazdu, odbierały transparenty i dekoracje. Mieszkańcy Lublina podążyli za Janem Pawłem II do Gdańska, gdzie obecność członków opozycji w trakcie wizyty Papieża była bardziej widoczna. 

Rok 2005: Pora na Nas
Miejsca, w których złożył wizytę Ojciec Święty w 1987 roku, w kwietniu 2005 roku odwiedzili młodzi lublinianie pod hasłemPORA NA NAS. Są to: Majdanek, parafia p.w. św. Rodziny na Czubach, archikatedra oraz Katolicki Uniwersytet Lubelski. Do tych miejsc dołączyły także place Litewski i Zamkowy oraz deptak Krakowskiego Przedmieścia przy kościele Ducha Świętego, gdzie tłumnie zgromadzeni młodzi ludzie wspierali modlitwą Ojca Świętego w Jego cierpieniu, które zakończyło się odejściem 2 kwietnia 2005 roku. Atmosferę tych dni oddają słowa jednej z uczestniczek spotkań: „Trudno było podczas tych dni samemu siedzieć w domu. Zatem znów tłum na placu. Milczący, skupiony, trwający w bezruchu, słuchający głosu, który nie zabrzmi już żadnym nowym słowem. (....) Potem rzeka ludzi popłynęła deptakiem, Lubartowską i Kowalską na Plac Zamkowy. Wypełnili go po brzegi, żeby w Eucharystii modlić się za Papieża. (...) Modlili się po polsku, angielsku, niemiecku, ukraińsku, w językach suahili i arabskim, po hebrajsku. Przedstawiciele wspólnoty luteranów, judaizmu, islamu dziękowali za Papieża, który uczył dialogu z rożnymi obrządkami, wyznaniami, kulturami, a w swoim duchowym testamencie dziękował za spotkania w czasie pontyfikatu nie tylko katolikom, ale także przedstawicielom religii chrześcijańskich”.

Mini- wykłady: 1987 - wizyta Jana Pawła II. Prof. J. Kłoczowski (IEŚW)

Literatura

Filipiak M., Szostek A. (red.), Obecność. Karol Wojtyła W Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, Lublin, 1987

Filipiak M.,  Ritter C. (red.), Służąc prawdzie służyć życiu. Lubelskie Lata Karola Wojtyły. Jan Paweł II na Lubelszczyźnie, Lublin, 1999

Gałkowski J., Karol Wojtyła w Lublinie, [w:] "Ziemia Lubelska", 4 (28) 2005

Kowalski Ł., Skrzypek M., Ślaska M., Zielińska A. (red.), Pora na nas, Lublin 2005.

Szafrańska A. (red.), Trzecia pielgrzymka Jana Pawła II do Ojczyzny 8 - 14 czerwca 1987. Przemówienia i homilie,  Warszawa 1988

Za i przeciw, 14 czerwca 1987- wizyta Jana Pawła II w Polsce - Papież w Lublinie, "Tygodnik" nr 24 (1570)

Zakrzewski W. (red.), Ojciec Święty w Lublinie, Lublin 1988

"Żak. Pismo Niezależnego Zrzeszenia Studentów KUL". Wydanie okolicznościowe. 9 czerwca 1987

http://www.duch.lublin.pl  (Marta Jachowicz, PORA NA NAS /Modlitwa-Myśl-Dzieło/ PokolenieJanaPawłaII)

Opracowała Agnieszka Zielińska