UWAGA! Ten serwis używa cookies i podobnych technologii (brak zmiany ustawienia przeglądarki oznacza zgodę na to). Więcej informacji znajdziesz tutaj.
TEATRNN.PL              Zapraszamy na nową stronę Ośrodka "Brama Grodzka - Teatr NN" pod adresem: teatrnn.pl!   
TNN.PL > Pamięć Miejsca  > Bądź Odkrywcą Pamięci > Materiały edukacyjne
Język cmentarza

Tak widziany cmentarz może zatem być pojmowany jako przestrzeń o niezwykle silnym nacechowaniu znaczeniowym. „Językami" - systemami znaków przekazującymi różne wpisane w nią znaczenia i wartości - są więc, obok poetyki tej przestrzeni, także elementy jego infrastruktury, na którą składają się formy architektoniczne (grobowce), plastyczne (rzeźby, malowidła), językowo-literackie (epitafia i inne inskrypcje). Zjawiska te mają charakter intertekstualny: nie istnieją oddzielnie, lecz wchodzą między sobą w liczne związki i swoje znaczenia wzajemnie uzupełniają.

Oto bowiem zmarły, „otrzymując" jako dar ostatni od swoich bliskich - od tych, którzy go w obrzędzie pogrzebowym żegnają, którzy jego zwłoki grzebią - grób, nagrobek, pomnik, nagrobny napis, metaforycznie mówią: „nie wszystek umiera". Jego grób jest bowiem jego grobem, jego śladem na ziemi, jakby świadectwem, mówiącym, że był, że istniał, że spełniał swe jakieś życiowe powinności, że był postacią dla kogoś ważną. To nie przypadek, że napisy nagrobne zawierają, choćby zwięzłe, informacje o życiowych dokonaniach i zasługach zmarłego. To one go identyfikują, jak identyfikują go różne symbole i emblematy na grobach umieszczane.
Jeśli zaś nawet informacji takich brak, to już choćby sam tylko fakt wskazania na zmarłego przez nagrobny napis, indywidualizując grób, określa istotę niepowtarzalnej odrębności ludzkiego losu.

Ujmując rzecz znów słowami Rocha Sulimy: „nagrobek jest powiadomieniem: tu leży człowiek". Grób i cmentarz powstają zatem jako akt uczynienia zadość nie tylko pewnym regułom, nakazującym w imię zasad higieny usuwać zwłoki z przestrzeni, w której realizuje się ludzkie życie, ale także w imię tych intencji, które czynią go obszarem pamięci o tym, co określało sens ludzkiego życia, co stanowiło o przynależności zmarłego do jakiejś, dającej się wyraźnie określić, społeczności.

Źródło:

Jacek Kolbuszewski, Cmentarze, Wydawnictwo Dolnośląskie 1996



do głównego opisu działu

Dodatkowe materiały
Funkcje cmentarza 
Mówiąc o podziale cmentarzy na różne ich typy i kategorie, warto pamiętać o tym, że z różnych powodów i w różnych okolicznościach cmentarze spełniały nieraz liczne wtórne funkcje
Symbolika elementów cmentarza 
Układ elementów zawsze wyraża jakiś logicznie uzasadniony porządek, jest więc także nośnikiem jakichś informacji i wartości
Język cmentarza 
Nagrobek jest powiadomieniem: tu leży człowiek

Kopiowanie zamieszczonych materiałów i ich wykorzystywanie bez zgody autorów jest zabronione
1997 - ; Wszystkie prawa zastrzeżone; Ośrodek Brama Grodzka - Teatr NN, ul Grodzka 21, 20-112 Lublin

powered by prot hosting serwery

Wspłpraca: