UWAGA! Ten serwis używa cookies i podobnych technologii (brak zmiany ustawienia przeglądarki oznacza zgodę na to). Więcej informacji znajdziesz tutaj.
TEATRNN.PL              Zapraszamy na nową stronę Ośrodka "Brama Grodzka - Teatr NN" pod adresem: teatrnn.pl!   
TNN.PL > Pamięć Miejsca  > Wielokulturowość
Wielokulturowy Lublin w czasach Jagiellonów
Jagiełło na koniu, fresk z Kaplicy św. Trójcy, fot. P.Maciuk

Rzeczpospolita Jagiellonów była obszarowo jednym z największych państw ówczesnej Europy. Tym samym stała się tyglem skupiającym obywateli wielu narodowości i wyznań, którzy znacznie przyczyniali się do jej rozwoju.

Lublin za Jagiellonów urósł do rangi jednego z najważniejszych ośrodków handlowych, a jego rola w kontaktach ze wschodem była wiodąca. Tym, co przyniosło Lublinowi największą sławę były jarmarki, ustanowione przez Władysława Jagiełłę w 1392 r. Przybywali na nie kupcy z całej niemalże Europy, wystawiając tu swoje egzotyczne towary.

Lublin przeżywał swój "złoty wiek". Stał się miastem, w którym warto było się osiedlać- pod koniec XVI w. liczył ponad 10 tys. mieszkańców, stając się jednym z siedmiu wielkich miast w Polsce. Dużą grupę nowych mieszczan stanowili obywatele obcego pochodzenia: oprócz Niemców przebywających w mieście od czasów lokacji, szybko ulegającym polonizacji, osiedlali się również Litwini, Szkoci, Węgrzy, Włosi, Francuzi, Holendrzy, Ormianie, zakładający tutaj swoje warsztaty rzemieślnicze i handlowe: sklepy, jatki, młyny, kuźnie.

Lublin postrzegany był wówczas także jako ważne centrum polskiej reformacji. To tutaj starostwie Tęczyńscy wzięli w opiekę protestantów, a zwłaszcza ich radykalne skrzydło Braci Polskich, czyli arian. Reformacja w Lublinie mogła liczyć na duże wsparcie szlachty, której spora grupa wchodziła w skład miejskich zborów.

W XV w. osiedliła się również grupa Żydów, pochodzących z krajów zachodnich, którzy zakładali swoje siedliska głównie na przedmieściach. Odgrywali oni znaczącą rolę- i to zarówno pod względem gospodarczym, jak i kulturalnym, już od początku XVI wieku. Otrzymywane liczne ważne przywileje królewskie i dekrety starościńskie, pozwoliły im sprawować wiodącą niemalże rolę w handlu lubelskim. Podatek płacony przez nich był poważnym źródłem dochodów miasta, a oni sami przyczynili się w ogromnym stopniu do ożywienia handlu w Lublinie i jego organizacji. W drugiej połowie XVI wieku Żydzi założyli szkołę talmudyczną ściągając do niej uczniów z różnych krajów. Lublin stał się na tyle dynamicznym ośrodkiem, że powstały tu żydowskie drukarnie, z których wychodziły pierwsze znane druki lubelskie.

Bogaciło się mieszczaństwo i patrycjat, co znalazło swoje odbicie w coraz okazalszej zabudowie miasta i licznych fundacjach w sztuce. Warto wspomnieć, że także rusko-bizantyńskie polichromie w kaplicy zamkowej były zrealizowane z funduszy miejskich. Poza tym rywalizujące ze sobą o pozycję społeczno-polityczną rody możnowładcze, sprowadzały z zagranicy artystów, dzięki którym docierały obce, tak zachodnie, jak i wschodnioeuropejskie wzory. Większość cennych i zachowanych dzieł powstających od XV do poł. XVIII w. wyszła z rąk twórców obcych. Jednym z najświetniejszych przykładów malarstwa świeckiego są malowidła w kamienicy rodu Lubomelskich.

Patronat Władysława Jagiełły nad malarstwem cerkiewnym mógł się wiązać ze świadomym działaniem króla na rzecz unii obu Kościołów, które miało polegać na połączeniu stylu wschodniej ikonografii z wnętrzem kościoła gotyckiego określanym jako „polska szkoła malarstwa bizantyjskiego”. Wspomniana już lubelska kaplica zamkowa wyraziście obrazuje zetknięcie się i koegzystencję dwóch wielkich kręgów kulturowych – Wschodu i Zachodu

Opracowała Magdalena Ślifirz

Kalendarium - Lublin w czasach Jagiellonów

 

 



Multietniczne dziedzictwo Lublina, Wielokulturowy Lublin w czasach Jagiellonów, Prawosławna diecezja chełmsko-lubelska, Lublin jako centrum reformacji, Zróżnicowanie etniczne Lubelszczyzny w okresie międzywojennym, Prawosławie w Lublinie, Pożegnanie Taboru - ostatni Cyganie na Lubelszczyźnie, Kalendarium - społeczność grekokatolicka (unicka) w Lublinie, Brama Pamięci - lubelscy Żydzi, Miasteczka Lubelszczyzny,

-->

Kopiowanie zamieszczonych materiałów i ich wykorzystywanie bez zgody autorów jest zabronione
1997 - ; Wszystkie prawa zastrzeżone; Ośrodek Brama Grodzka - Teatr NN, ul Grodzka 21, 20-112 Lublin

powered by prot hosting serwery

Wspłpraca: